![[]](img/image.png)
«
Bovagium » (par C.
du Cange, 1678), dans
du Cange,
et al.,
Glossarium mediae et infimae latinitatis, éd. augm., Niort : L. Favre, 1883‑1887, t. 1, col. 718c.
http://ducange.enc.sorbonne.fr/BOVAGIUM
BOVAGIUM,
Boagium,
Bovaticum. Tributum quod ratione boum pendebatur,
seu pro pari boum aratorum vel pro aratro,
Bobatico, Hispanis. Charta ann. 1234. ex minori Chartul. S. Victoris Massil.
pag. 119 :
De his quæ habebant et possidebant jure Comitali seu consuetudine, seu
quoquo alio modo, scilicet alberga seu Bovagio in castello de
Nantis.
Charta privilegiorum seu franchisiarum concessarum
Aquarum Sextiarum incolis a Beatrice Comitissa Provinciæ ann. 1245. mense Septemb. :
Salvis justitiis et condemnationibus per curiam, et lesdis, et cossis, et
pedagiis, et Boagiis consuetis, et farinariis, etc.
Fit mentio non semel tributi
de Bovatge in aliquot Edictis et Chartis Regum Aragon. quod erat 12. denar. pro
unoquoque pari boum, apud Suritam 1. part. lib. 3. cap. 15. lib. 2. cap. 69. Andream
Bosch. de Titulis honoris Catalaniæ lib. 1. cap. 13. 26. lib. 2. cap. 23. lib. 4. cap. 5.
etc. et Blancam de Rebus Aragon. pag. 732. ubi
Boalage
![[]](img/image.png)
scribitur. Michaël Carbonellus in Chron. Hispan. fol. 97 :
Et
specialment los enfranqui,.... hon encara la Bovatge, rebovatge, et herbage, etc.
Boage in Charta anni 1136. ex parvo Chartulario
S. Victoris Massil. fol. 27. verso.
Boaje in altera ejusdem anni ibid. fol.
119. Charta Jacobi Regis Majoricæ in Usaticis Regni Majoricæ MSS :
Potestatem retinuimus.... faciendi seu levandi Boagium,.... nolentes aliquo modo
habitatores civitatis et totius insulæ Majoric. præsentes nec futuros obligatos esse ad
præstationem leudæ, pedagii, nec Bovatici.
In quibus porro occasionibus
exigeretur
Boagium, docet Charta Sancii Regis Majoric. Comitis Rossilionis prid.
Non. August. ann. 1311 :
Quandam servitutem et exactionem vocatam vulgariter
Bovaticum, quod adveniente Rege seu domino in comitatibus et terris prædictis levari et
exigi et recipi consuevit.
Hanc sustulit Jacobus Rex Majoric. Sancii pater, ut
in hac Charta continetur, cujus loco gabella salis imposita est. Exstat illa in Codice
Thuano signato 93. fol. 89. data Barcinone pridie Id. Febr. ann. 1299. qua pro exsolvendis
debitis quæ contraxerat pro variis bellis, Nobilibus Catalanis et civibus Barcinonensibus
vendit, seu potius remittit pro pretio ducentorum millium librarum bonæ monetæ
Barcinonensis,
Bovagium, Terragium et Herbagium, quæ asserebat se et successores suos
habere debere in Catalonia, quotiescunque novus Rex, Dominus seu hæres in Catalonia
noviter succedebat, licet assereretur per Nobiles, Milites, et cives et homines villarum
et aliorum hominum Cataloniæ eum vel successores ejus non debere habere dictum Bovagium,
Terragium, et Herbagium, nisi tantum de bobus et cæteris animalibus et pecudibus
minutis, etc.
Decreta Catalon.
de hac re vide in
Constitutions de Cathalunya, lib. 10. tit. 4. qui est
inscriptus
De Bovatge y remissio de aquell, pag. 634. edit. ann.
1688.
Bohada vero aliud est in Charta ann. 1247. apud Justellum in Comitibus Arvern. pag. 95 :
Tallias, manobras, Bohadas, servitutes, etc. La Bohade,
vel
Vovade, in Consuetud.
Arvernensi cap. 25. art. 21. et Marchiensi art. 139. cum scilicet subditus aut tenens unum
per boum domino præstare tenetur ad illius vinum conducendum.
Vota, perperam, ni fallor, pro
Boata, vel
Boada, habet Innocentius III.
PP. lib. 2. Epist. pag. 466. Edit. Venetæ, in Epist. ad Petrum Compostellanum
Archiepisc. :
Illum etiam censum, qui Vota dicitur, quem Hispanorum Catholici Reges
ex singulis boum paribus... annuatim persolvendum pro salute totius terræ liberaliter
statuerunt, eidem Ecclesiæ confirmamus.
Bovaterius. Charta MS. Petri II. Regis Aragonum ann. 1283 pro Libertatibus Catalaniæ :
Item concedimus quod inquiramus contra vicarios, Bovaterios, et alios Officiales
nostros, qui tempore nostro aliqua officia exercuerunt.
Ubi
Bovaterii
videntur esse ministri ii qui
Bovaticum exigebant a subditis Regis.