1. EXPALMARE, Palma manus cedere, percutere, depellere. Gloss. Gr. Lat. : Ραπίζειν, Expalmare, Alapare, Gloss. Isid. : Expalmare, Depellere. S. Augustinus in Psalm. 103. Conc. 3. de Christo.

Ille contemptus, ille Expalmatus, ille consputus, etc

. Petrus Blesensis serm. 18. de Christo :

Vide eum in horto ligatum, in atrio Pontificis Expalmatum, sputis illitum.

Et serm. 3.

Colaphis Expalmatum

, pro quo et Serm. 24. ait,

Palmatum colaphis

. Acta Proconsularia SS. Didymi et Theodoræ n. 4 :

Judex dixit, Expalmate eum arctius, etc.

S. Laurent. Justinian. in Ligno vitæ tract. 1. de Fide cap. 6 :

Ducitur et Expalmatur qui vere est palma victoriæ, spinis coronatur, qui peccatorum spinas venit confringere.

Vide Oct. Ferrarium in Spalmare et supra Exalapare.

2. EXPALMARE dicuntur Sacerdotes, cum peracta Communione digitos abluunt, ut fit in sacris liturgiis. Statuta Eccl. Aurelian. apud Marten. tom. 7. Ampliss. Collect. col. 1276 :

Nullus Sacerdos audeat bis in die celebrare, excepta die Nativitatis Domini et S. die Paschæ... hoc tamen addito, quod si Sacerdos perfuderit in prima Missa, hoc est Expalmaverit, quod ille non præsumat celebrare.

Id est, Si digitos abluerit, et ablutionem sumserit, non præsumat secundo celebrare ob infractum jejunium. Vetus Pontificale MS. Eccl. Autissiod. de ordinatione Presbyterorum :

Pontifex.... se communicet corpus Christi et sanguinem accipiendo : quo communicato antequam Expalmet, veniant dicti novi Presbyteri ad eum et communicet eos.

Missale Autissiod. ann. 1518. in Cœna Domini :

Tunc presbyter facit quod in se est, ut in aliis Missis consuetum est, et cum Expalmat, incipitur Communio.

In altero Missali ejusd. Ecclesiæ ann. circiter 1404. exarato habetur, et cum Epuniat, perperam, ut et in alio circa ann. 1540. typis mandato, ubi legitur

et cum Epanuat. Pelvis ad usum Expalmationis

, in veteri Necrologio Ecclesiæ Carnut. ubi Expalmatio forte significat hanc manuum lotionem quæ sumta digitorum ablutione fieri solet ab Episcopis Sacra peragentibus.

3. EXPALMARE. Italis Spalmare, Gall. Espalmer, Navem illinire bitumine, sebo, etc. Charta ann. 1388. in Tabul. Massil. :

Item pro tribus quartaronis quintalis cepi ad ungendum seu Expalmandum ipsam dextreriam.

Vide Expalmamentum.